Rotterdam Filmfestival - dag 4

 

2009.01.25 Nasza Polonia

 

Vrijdag stond voor mij in het teken van vooral visueel interessante films. Hoewel de eerste 'Paper Soldier' van Aleksej German Jr., ook inhoudelijk een sterke film is.

 

De Rus German laat de vroege jaren 60 zien in Kazakstan, vanwaar de eerste kosmonaut het heelal ingeschoten gaat worden. Hij laat drie dingen zien: de stalinistische misdrijven, waarover in de relatieve dooi onder Chroestsjof voorzichtig gepraat mocht worden, de dunne laag van bij lange na niet geheel communistische intelligentsia, die de lancering wil laten slagen uit hoop op verdere politieke dooi en de nog dunnere technologisch-logistieke laag. Het verhaal is gedeeltelijk gebaseerd op echte feiten, de panoramische beelden vertegenwoordigen het beste uit de traditie van de Russische film.

'Border' is ook eden panoramische film van de Armeen Harutyun Khachatryan. Een onalledaagse film met dieren als acteurs. Kuddes buffels, koeien, geiten en schapen trekken langs de grens tussen Armeniė en Azerbeidzjan, waar in 1990 een oorlog woedde. Met behulp van geluid brengt hij die oorlog tot ons. Eerst serene stilte met hooguit zacht tinkelen van koeienbellen en dan het aanzwellend gebulder van vliegtuigen en bommen. Onderweg laat de regisseur nog steeds bestaande vernielingen zien, het hier en daar weer opbouwen van huizen, vluchtelingen en grenswachten. Geen dialogen, wel prachtige opnamen van het landschap.

De Argentijn Lisandro Alonso staat bekend om zijn langzame, gemoedsvolle filmen. In zijn laatste film 'Liverpool' is het niet anders. Ditmaal heeft hij als acteurs lokale inwoners genomen uit Ushuaia in het uiterste zuiden van Patagoniė. Het verhaal klopt misschien niet helemaal - een zeeman legt na jaren aan in zijn geboorteplaats, bezoekt tegen wil en dank zijn oude moeder en blijkt zijn gezin in de steek gelaten te hebben. Maar belangrijker is het indringende filmen van Alonso, alle details van een maaltijd, tanden poetsen of zich aankleden, maar ook panorama's van de woeste natuur. De regisseur zelf beweert mensen te willen portretteren, die in een val zitten, geen mogelijkheden tot keuze op zo'n godvergeten plek van de wereld.

De Argentijn Lisandro Alonso staat bekend om zijn langzame, gemoedsvolle filmen. In zijn laatste film 'Liverpool' is het niet anders. Ditmaal heeft hij als acteurs lokale inwoners genomen uit Ushuaia in het uiterste zuiden van Patagoniė. Het verhaal klopt misschien niet helemaal - een zeeman legt na jaren aan in zijn geboorteplaats, bezoekt tegen wil en dank zijn oude moeder en blijkt zijn gezin in de steek gelaten te hebben. Maar belangrijker is het indringende filmen van Alonso, alle details van een maaltijd, tanden poetsen of zich aankleden, maar ook panorama's van de woeste natuur. De regisseur zelf beweert mensen te willen portretteren, die in een val zitten, geen mogelijkheden tot keuze op zo'n godvergeten plek van de wereld.

De jonge Spanjaard Albert Serra is een liefhebber van experiment en zwart-wit. In 'El Cant del Ocelis' - 'Vogelzang' laat hij drie koningen de tocht ondernemen naar de kribbe van Jezus. Komische en absurde dialogen, prachtige scenes, maar helaas ook ellenlange nachtscenes in de woestijn, waarbij de kijker zijn ogen moet uitpuilen om nog laatste vagen schimmen van de drie te kunnen zien. Daarvan zit duidelijk teveel in de film. Jammer.

 

Jan Minkiewicz


ROTTERDAMSKI FESTIWAL FILMOWY - DZIEŃ CZWARTY

Pi±tek min±³ mnie pod znakiem filmów przede wszystkim wizualnie. Chociaæ pierwszy 'Paper Soldier' - 'Papierowy Æo³nierz' Alekseja Germana Jr., teæ i pod wzglźdem treci jest silny.


Paper Soldier


Border


Harutyun Khachatryan 'Border' - foto Jan Minkiewicz


Liverpool


Lisandro Alonso 'Liverpool' - foto Jan Minkiewicz


El cant dels ocells


Rosjanin German pokazuje wczesne lata 60-te w Kazachstanie, sk±d ma byę wystrzelony w orbit pierwszy kosmonauta. German pokazuje trzy rzeczy: zbrodnie stalinowskie, o których we wzglźdnej odwilæy w erze Kruszcowa moæna by³o ostroænie mówię, cienk± warstwź inteligencji, bynajmniej niekoniecznie komunistycznej, która chce doprowadzię wystrzelenie kosmonauty do sukcesu w nadziei na dalsz± odwilæ oraz jeszcze cieńsz± warstwź technologiczno-logistyczn±. Fabu³a oparta czź¶ciowo na prawdziwych faktach, panoramiczne zdjźcia wedle najlepszych tradycji kina rosyjskiego.

 

'Border' - ;'Granica' to podobnie panoramiczny film Ormianina Harutyuna Khachatryana. Niecodzienny film, pos³uguj±cy siź bowiem zwierzźtami jako aktorami. Stada bawo³ów, krów, kóz i baranów porusz± siź wzd³uæ granicy miźdzy Armeni± i Azerbejdæanem, gdzie w 1990 r. wrza³a wojna. Dzwiźkiem Khachatryan przywo³uj± t± wojnź. Najpierw s³ychaę tylko ciche krowie dzwonki a wtedy narasta ha³as samolotów i wystrza³ów. Po drodze reæyser pokazuje pozosta³e zniszczenia, odbudowywanie niektórych cha³up, uchod¼ców i straæe graniczne. Dialogów w ogóle nie ma, za to piźkne panoramy krajobrazu.

Argentyńczyk Lisandro Alonso s³ynie z powolnego, nastrojowego filmowania. W jego najnowszym filmie 'Liverpool' nie jest inaczej. Tym razem uæy³ naturszczyków z Ushuaia, na samym po³udniu Patagonii. Fabu³a jest moæe nie ca³kiem spójna - marynarz wraca po latach na kilka dni do swoich stron, odwiedza z chźci i niechźci star± matkź, okazuje siź æe porzuci³ rodzinź. Najwaæniejsze jest wnikliwe filmowanie Alonso, wszystkie szczegó³y jedzenia, golenia czy ubierania siź, ale i panoramy dzikiej przyrody Patagonii. Sam reæyser twierdzi ze chce rejestrowaę ludzi w pu³apce, beæ moæliwoci zmiany na tym odludziu.

 

M³ody Hiszpan Albert Serra jest reæyserem lubi±cym eksperyment i czarno-bia³e barwy. W 'El Cant del Ocelis' - 'Ptasi ¦piew' pokazuje trzech króli wybieraj±cych siź do stajni Jezusa. Dialogi komiczne i absurdalne, kapitalne sceny ale niestety i bardzo d³ugie nocne sekwencje na pustyni, przy których widz musi wytrzeszczaę oczy, aby jeszcze zobaczyę jakie minimalne miganie trzech postaci. Tego jest niestety za duæo. Szkoda.

 

Jan Minkiewicz