Ontmoeting met Geert Mak op de Poolse Ambassade

 

2009.02.08 Nasza Polonia


Ter gelegenheid van de publicatie van 'W Europie' bij PIW In Polen, vond op 6 februari op de Poolse Ambassade in Den Haag een ontmoeting plaats met de auteur.

Geert Mak - Foto (c) Grace Wychowanska

 

De Nederlandse journalist en schrijver Geert Mak heeft In 1999 in opdracht van NRC Handelsblad een rondreis gemaakt door bijna heel Europa, overal op zoek naar getuigen van stukjes Europese geschiedenis.

In 2004 publiceerde hij een boek, waarin hij de geschiedenissen van die eenvoudige mensen in een bredere historische context plaatste. In zijn sytoutste dromen kon hij niet bevroeden, dat 'In Europa' - een pil van ongeveer 1200 bladzijden - zo'n succes zou worden.

 

Direct na verschijnen in Nederland - een land, waarvan Mak zelf zegt, dat het altijd net probeert te doen, alsof het niet bij Europa hoort - ging zijn boek als warme broodjes over de toonbank en kreeg meteen de prijs voor het publieksboek van het jaar. Opeens wilden ook Nederlanders zulke exotische plaatsen leren kennen als een afgelegen Hongaars dorp of een vergeten slachtveld ergens in Frankrijk. Maar ook het buitenland ontdekte 'In Europa', die combinatie van journalistiek reisverslag en impressionistische historische gids. 'In Europa' is inmiddels naast het Nederlands in 16 andere talen te lezen, inclusief Pools.


Ter gelegenheid van de publicatie van 'W Europie' bij PIW In Polen, vond op 6 februari op de Poolse Ambassade in Den Haag een ontmoeting plaats met de auteur. De journaliste Magorzata Bos-Karczewska stelde als moderator de kleurrijke figuur Geert Mak voor aan de ongeveer 60 aanwezigen, waarna deze zelf fragmenten voorlas uit de inleiding bij de Poolse uitgave. En hier zijn we bij iets interessants beland. Als enige is bij de Poolse uitgaven een speciale inleiding geschreven. Mak beweert, dat in elk land, dat hij beschrijft of noemt, zwaarwegende opmerkingen zijn gemaakt over lacunes. In het geval van Polen wil hij niet horen van druk, bewerend, dat hij zelf tot de conclusie was gekomen, dat Europa veel meer aan Polen te danken heeft, dan hij oorspronkelijk had beschreven. Daarom besteedt hij In de Poolse versie meer aandacht aan de Jaren 1918-1920, van de herwonnen onafhankelijkheid en de oorlog met de Sovjet-Unie. Toch werd in de vragen uit het publiek het Poolse probleem slechts een keer genoemd en dat door een Nederlander. De overige vragen betroffen de toekomst van Europa in de context van eigen identiteit, de diepte van de kloof tussen het westen en oosten van ons continent enz.


Bij een drankje na de literaire ontmoeting signeerde Mak de Poolse uitgave, waarvan helaas maar zo'n 20 exemplaren aanwezig waren, veel te weinig voor het gretige publiek. Alles bij elkaar een interessante ontmoeting. Een Nederlander, bezig met geschiedenis in een land, dat liever naar voren kijkt dan naar achteren, ontmoet een Pools publiek, als geen ander gehecht aan gedetailleerde geschiedschrijving.

 

Het treffen van twee concepten, enerzijds de vrije interpretatie van geschiedenis op basis van eenvoudige getuigen en anderzijds de wetenschappelijke geschiedschrijving rondom belangrijke gebeurtenissen en helden, bleek pijnloos en vreedzaam te zijn.

 

Jan Minkiewicz

 

 

GEERT MAK NA SPOTKANIU W AMBASADZIE RP W HADZE

 

Holenderski dziennikarz i pisarz Geert Mak w 1999 r. na zlecenie dziennika NRC Handelsblad przewdrowa prawie ca Europ, wszdzie szukajc wiadkw kawakw historii europejskiej.

W 2004 r. wyda ksik, w ktrej te historyjki zwykych ludzi osadzi w szerszym kontekcie historycznym. W najmielszych marzeniach nie oczekiwa, e 'In Europa' - 'W Europie' - ksika liczca okoo 1200 stron - bdzie cieszya si tak ogromnym powodzeniem.

 

Ju w pierwszym roku wydania w Holandii - ktr Mak sam okrela jako kraj, ktry zawsze prbuje udawa, e nie naley do Europy - jego ksika sprzedawaa si jak ciepe bueczki i zdobya nagrod publicznoci za najpopularniejsz ksik roku. Raptem Holendrzy chcieli pozna tak egzotyczne miejsca jak jaka wie Wgierska, czy pole zapomnianej bitwy gdzie we Francji. Ale i zagranica odkrya 'W Europie', t kombinacj dziennikarskiego reportau z podry i impresjonistycznego przewodnika historycznego. 'In Europa' mona przeczyta, oprcz w Holenderskim, ju w 16-tu innych jzykach, cznie z Polskim.


Z okazji wydania przez PIW 'W Europie', zorganizowano w pitek 6-go lutego w Ambasadzie RP w Hadze spotkanie z autorem. Dziennikarka Magorzata Bos-Karczewska jako moderator przedstawia okoo 60-iu obecnym bujn sylwetk Geerta Maka, po czym sam autor przeczyta fragmenty specjalnego wstpu do wydania Polskiego. I tu jestemy przy pewnej ciekawostce. Polskie wydanie jako jedyne opatrzone jest odrbnym wstpem. Mak twierdzi, e w kadym kraju przez niego opisanym czy wymienionym zgaszano rne powane uwagi o lukach. W wypadku Polski nie chcia sysze o naciskach, twierdzc, e sam doszed do wniosku, i Europa zawdzicza Polsce wicej ni jak to pierwotnie opisa. Dlatego obszerniej omwi w Polskim wydaniu lata 1918-1920, odzyskania niepodlegoci i wojny ze Zwizkiem Radzieckim. O dziwo w pytaniach do autora tylko raz podniesiona zostaa sprawa Polski i to z ust Holendra. Reszta pyta dotyczya przyszoci Europy w kontekcie zachowania wasnej tosamoci, gbokoci rnic midzy zachodni a wschodni czci Europy itp.


Przy drinkach po spotkaniu literackim Geert Mak podpisywa Polskie wydanie, ktre przywieziono w niespena 20 egzemplarzach, wyranie za mao jak na apetyt obecnych.

 

Summa summarum ciekawe spotkanie. Holender, zajmujcy si histori w kraju, ktry woli patrze do przodu zamiast do tyu, spotyka si z publicznoci Polsk, jak adna inna przywizanej do szczegowo opisanej historii. Zderzenie dwch koncepcji, swobodnego traktowania historii na podstawie prostych wiadkw i naukowego pisania historii wok wanych wydarze i bohaterw, okazao si bezbolesne.

 

Jan Minkiewicz